واژه کهنیٛ واژه ای کهن در لری بختیاری به معنی چشمه

مطلبی درباره نام خانوادگی بنده، واژه کَهنؽ و ارتباط آن با زبان لری

غلامحسین درویشی ( شاعر و نویسنده)، تهران

مطلبی درباره‌ی واژه‌ی اصیل «کَهن» یا «کهنؽ» نوشته‌ام که چون تا حدودی به توضیحات خانوادگی و خاندانی مان آمیخته است نمی‌دانم چطور درج شود بهتر است. علی ای حال تقدیم می‌کنم.

« کَهنؽ دۉرؽش یا کَهنه دۉرؽش»

Kahne یا Kahni Dowdresh

به معنی چشمه درویش, نام مزرعه متعلق به شیخ علی خان درویشی (پدربزرگ بنده) و برادرانش بوده است که در لرستان، منطقه اشتران کوه بین سه روستای شِنگان، کَمَندان و سیوِله قرار دارد.

کَهنؽ، ( با فتحه کاف، و یای مجهول) در گویش بختیاری قدیم به معنی چشمه ریشه در پهلوی دارد. این واژه در گویش‌ها و گونه‌های زبانی مختلف ایرانی به شکل‌های متفاوتی تلفظ می‌شود. خانی، کانی، کیَنی( حتی می‌گویند کانال انگلیسی، قنات عربی) و امثال آن.

برخی از محل‌ها و مناطقی که در ایران با نام چشمه از آنها یاد شده است خانی آباد، در تهران، خوانسار یعنی چشمه سار در استان اصفهان، کانی مانگا و امثال آن در کردستان و خانات در کویر و نظایر آن .

خان به معنای سرچشمه و سرآغاز و معدن آب است. واژه کان، هم به معنی چشمه‌ی آب و هم به معنی معدن و سرچشمه ی هرچیزی، با این واژه ی کَهنؽ و کَهنه همخانواده است.

این مطالب را با استفاده از مقاله‌ای به قلم دکتر علیقلی محمودی بختیاری نوشته‌ام که چندسال پیش در یکی از کتاب‌هایش خواندم و اکنون نام آن را به یاد ندارم.

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پربازدیدترین مطالب

فهرست مطالب